Czosnek pospolity = czosnek zwyczajny

Allium sativum
Czosnek pospolity = czosnek zwyczajny
fot: photos.com zobacz galerię

Czosnek pospolity (ang.garlic, niem. Knoblauch) to popularne warzywo, przyprawa i roślina lecznicza. Czosnek zawiera między innymi allicynę, adenozynę, saponiny, flawonoidy, olejek eteryczny, witaminy C i z grupy B oraz sole mineralne. Dzięki tym składnikom czosnek ma właściwości przeciwbakteryjne, przeciwwirusowe i przeciwgrzybicze, przeciwzakrzepowe, obniżające poziom „złego” cholesterolu, a podwyższające poziom cholesterolu „dobrego”, przeciwpasożytnicze, antyoksydacyjne, wykrztuśne, pobudzające wydzielanie soku żołądkowego i żółci, obniżające poziom cukru we krwi, napotne i przeciwgorączkowe.
Czosnek dorasta do ok. 90 cm wysokości. Liście czosnku (tzw. szczypior) są ciemnozielone, płaskie, gładkie i równowąskie, obejmują dolną część pędu. Czosnek tworzy podziemne cebule. Każda cebula składa się z pojedynczych cebulek (tzw. ząbków), osadzonych razem w grupie (w główce). Łodyga czosnku jest zredukowana do tzw. piętki.
Czosnek kwitnie od lipca do sierpnia. Różowobiałe, dzwonkowate kwiaty są zebrane w baldachowaty kwiatostan, okryty pękającą i z czasem zasychającą okrywą.

Czosnek uprawiany jest jako dwuletni bądź jednoroczny. Roślina najlepiej rośnie na glebie piaszczysto-gliniastej, przepuszczalnej, ale dobrze zatrzymującej wilgoć. Nie należy uprawiać czosnku na glebach ciężkich i gliniastych. Stanowisko do uprawy czosnku powinno być słoneczne. Na glebach żyznych czosnek można uprawiać w drugim roku po oborniku, na glebach słabych – w pierwszym. Zamiast obornika można zastosować dobrej jakości kompost.

Czosnek rozmnaża się wyłącznie wegetatywnie, przez podział cebuli podziemnej albo z cebulek, które tworzą się w kwiatostanie. Pojedyncze cebulki (ząbki) sadzi się bezpośrednio do gruntu jesienią (od połowy do końca października) bądź wiosną (od marca do kwietnia). Ząbki sadzi się piętką w dół w rozstawie co 15 cm. Czosnek sadzony jesienią zbiera się w lipcu, a sadzony wiosną -
w sierpniu. Po zbiorze główki czosnku należy oczyścić. Przechowuje się go w chłodnych pomieszczeniach (najlepiej o temperaturze 0-10 st. C i wilgotności powietrza około 70 proc.).

Autor: Magdalena Michalak